Ulus-devletlerin tümünde klasik ideolojik jargon, özgürlüklerle güvenlik arasında ters bir orantı olduğudur. Bu anlayış günümüzde ‘insanın güvenliği’ kavramı etrafında dönüşüme uğruyor ve söz konusu ilişkinin tam aksi yönde olduğunu idrak ediyoruz. Aslında bu durum ulus-devletlerin çözülmesinin de işareti, çünkü bu devlet biçimi tam da bu ters orantıyı bir toplumsal yasa haline getirebildiği için yaşadı. Oysa tarih ulus-devletlerin hem toplumların özgürlük alanlarını kısıtladığını, hem de onları daha güvencesiz bir dünyaya mahkûm ettiğini ortaya koyuyor. Diğer bir deyişle özgürlük ile güvenlik arasında her zaman doğrusal bir ilişki vardı ve ulus-devletler toplumları belirli sınırlara hapsederken, meşruiyetlerini de bu ilişkiyi çarpıtarak sağladılar. Yapılan fedakârlığın karşılığının ise ‘kendi kendini yönetme’ veya ‘kendi kaderine sahip çıkma’ olduğu söylendi. Toplumların doğal halleriyle buna inanmaları hiç de kolay değildi, ama ulus-devletler insanlık tarihinin gördüğü en hastalıklı ideoloji olan milliyetçiliği keşfetmiş, bu sayede de toplumlardan ‘milletler’ üretmişti. Şimdi asıl özgürlük ve güvenlik o an yaşamakta olan somut insanların değil, ‘milletlerin’ özgürlük ve güvenliğiydi. Bunun bedeli ise o an yaşamakta olan insanların daha az özgür ve güvenceli bir hayata razı olmalarını ifade ediyordu. Ancak asıl aldatmaca ‘kendini yönetme’ meselesine ilişkindi, çünkü esas öznenin ‘millet’ olduğu bir dünyada şu an yaşamakta olan fani kişilerin ‘millet’ adına söyleyebilecekleri son derece sınırlıydı. ‘Milletler’ ezelden ebede uzanan varlıklar olarak sunulduğu ölçüde, onları yönetecek olan öznenin de aynı şekilde ‘uzun ömürlü’ olması gerekiyordu. Böylece devletlerin ‘millet’ adına toplumları yönettiği bir düzen oluştu ve devlete sahip çıkabilenlerin imtiyazlarını yasalara bağlayan bir hukuk anlayışı doğdu.
Bugün tartışmakta olduğumuz vesayet sistemi, aslında ulus-devlet dünyasında olabilecek olan ‘demokrasinin’ adıdır. Birçok ülke bu vesayeti kamufle edebilen ve devletin sahipleri istemese de sistemin toplum tarafından denetlenmesine izin veren mekanizmalara sahip.
Yazının devamını okumak için tıklayın.
