Türkiye'de çiçeği burnunda olan e-kitap satışları Amerika'da basılı kitap satışlarını geçti. Orhan Pamuk ve Vladimir Nabokov gibi usta yazarların ajansı da e-kitaplara göz kırptı

İçinde bulunduğumuz yılda edebiyat ve yayın dünyasının en önemli gündem maddesi şüphesiz Amerika'yı kasıp kavuran, yazarları görüş ayrılığına sokan, sadık kitap kurtlarının kafasını karıştırıp korkutan e-kitap meselesiydi. Bu yıl Türkiye'de online kitap satış sitesi idefix.com'un başlattığı bu uygulama ile Türkiye'den hem yayıncı hem de yazar tarafından görüşler alıp değerlendirmeler yapmıştık. Haziran ayında yaptığımız haberde Türkiye'de mevcut bulunan e-kitap sayısı 203'dü; bugün ise bu rakam 408 oldu. Yayıncılarımız maliyet açısından bu işe sıcak baksalar da çoğu yazarımız "Bu bir şaka olsa gerek" diye tepkiler vermiş ve ekitapların asla basılı kitapların yerinin tutamayacağının altını çizmişti. Geçtiğimiz aylarda Ulusal Yayıncılık Sendikası'nın başkanı olan Antoine Gallimard her ne kadar bize uzakta olsa içimize su serpip ekitap meselesinde ilk işinin “yasal çerçeveyi” belirlemek olduğunu açıklamıştı. Bizim kafalarımız bu kadar karışıkken deyim yerindeyse Amerika'da işler çığrından çıktı. Çünkü artık e- kitaplar bizim gözümüz gibi koklayıp sarıldığımız basılı kitaplardan daha çok satıyor. Kitap kurtlarının içini sızlatan bu acı açıklama ise en büyük online site Amazon.com'dan geldi.

Çiçeği burnunda ama rekora koşuyor

Amazon.com yaptığı açıklamada 2010 yılının ikinci çeyreğinde her 100 basılı kitaba karşılık 143 elektronik kitap satıldığını açıkladı. Ekitap satışının ABD'deki devi olan Amazon.com 2010 yılı üzerinden yaptığı değerlendirmelerde, ikinci çeyrek olarak adlandırılan nisan, mayıs ve haziran aylarını kapsayan döneme ait satışlarda elektronik kitap satış sayısının basılı kitaptan yüzde 43 daha fazla olduğunu söyledi. Amazon'un özellikle e- kitap satışındaki bu başarısını Kindle adlı okuma aracının aynı zamanda Amazon tarafından iyi bir şekilde pazarlanmasına ve geçen ay yapılan bir açıklama ile iPad'in Amazon.com üzerinden yapılacak satışlarında uygulanan yüzde 27'lik indirime bağlıyorlar. Amazon'un CEO'su Jeff Bezos, Amazon olarak 15 yıldır basılı kitap sattıklarını belirterek şöyle diyor: "Sadece 33 aydır e-kitap satıyoruz ancak şu an Amazon.com üzerinden alışveriş yapan müşteriler basılıdan daha çok elektronik kitaplar alıyorlar." Bu arada bünyesinde 630.000'den fazla elektronik kitap barındıran Amazon.com'da kitapların yüzde 81'inin 9.99 doların altında fiyatlandırıldığını da hatırlatalım. Yani basılı kitap fiyatının çok çok altında...

Kindle'la iPad'in rekabeti devam ediyor

Türkiye'deki e-kitap okuyucularının başında elektronik mürekkep teknolojisiyle çalışan Bookeen Cybook Opus ve Reeder geliyor. Amazon'un Kindle'ına benzeyen Poly Book'da revaçta olan okuyuculardan. Tabii Türkiye'de e-kitap satışları henüz Amerika'daki gibi patlamadığı için bu okuyucuların göze batan satışları yok. Geçtiğimiz nisan ayında iPad'in 80 günde 3 milyon iPad satması gerçekten şaşırtıcıydı. Ama bu satış sadece iPad'e özel olmadığını bir süre sonra gördük. Çünkü Amazon.com'un okuyucusu olan Kindle'da şimdiye dek 3.7 milyon sattı.

Orhan Pamuk'un ajansı e-kitaba göz kırptı

E-kitapla ilgili olarak dünyada neler olup bittiğine dair araştırmalar yaparken rastladığımız diğer bir önemli haber de Martin Amis, Salman Rüşdi, Orhan Pamuk, Norman Mailer gibi yazarlara sahip olan Wylie Ajansı’nın sahibi Andrew Wylie’nin yapmış olduğu açıklama oldu. İçlerinde Ralph Ellison'ın Görünmez Adam'ı ve Vladimir Nabokov'un Lolita'sının da bulunduğu 20 kitabın e- kitap haklarını Amazon.com üzerinden satışa çıkaracak. Özellikle yazar ve yayınevleri açısından kâr marjının iki katına çıkacağı düşünülürse, e-kitabın yaygınlaşmasıyla piyasa da canlanacak.

Yazarların hakkı korunabilecek mi?

Yayıncılık Türkiye'de zaten daimi bir kriz yaşarken dünyadaki yayıncılık sektörünün ekitapla birlikte nefes alacağı ve maliyetlerin yarı yarıya düşeceği konuşuluyor. Hatta öyle ki önümüzdeki beş yılda yayıncı giderinin %50'lik kısmının e-kitap sayesinde düşmesi söz konusu. Genel ve duygusal olarak yaklaşmadığımızda karşımıza çıkan gerçek şu: e- kitap, yayıncıların basım masraflarını kısmasının yanında dağıtımcının da payını düşürmesi bakımından bir kazanç. Zaten bizim de daha önce yaptığımız e-kitap soruşturmalarında yayımcılar için en büyük avantaj olmasının nedeni buydu. Bizim korsan kitapla mücadele etmeye çalışan yazarlarımız da daha bu savaştan galip çıkamamışken bir de ekitap meselesi çıkınca haklı olarak pek sıcak bakmamışlardı. Amerikalı yazarlar neden ses etmiyor peki? Çok basit, onların hakları yasal çerçevelerle korunuyor. Türkiye'de e-kitap yoğun ilgiyle karşılanırsa darısı bizim Türk yazarların da başına...