|
|
|
ÖZLEM ALTIPARMAK* / Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından El Beşir için bir tutuklama kararı verilir ve ardından konu Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin önüne onay için gelirse, Türkiye’nin burada takınacağı tutum, uluslararası adalet konusunda söylenen iddialı sözler nedeniyle tartışma konusu olabilir
|
Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), geçtiğimiz hafta yaptığı basın açıklamasıyla Sudan Devlet Başkanı Ömer El Beşir’in tutuklanması istemine ilişkin kararını, 4 Mart 2009 Çarşamba günü vereceğini duyurdu. Temmuz 2008’de UCM savcısının, Darfur’da soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçu işlediği iddiasıyla El Beşir hakkında hazırlamış olduğu dosyayı mahkemeye sunması ve mahkemeden El Beşir için tutuklama kararı çıkarılmasını talep etmesiyle başlayan süreçte, UCM’nin vereceği karar oldukça önem taşıyor.
Peki, ama Sudan UCM’ye taraf olmamasına rağmen, Darfur’da yaşananlar UCM önüne nasıl geldi? UCM’nin mahkemeye taraf olmayan bir ülke ya da taraf olmayan bir kişi tarafından işlenen bir suç hakkında soruşturma açılabilmesi BM Güvenlik Konseyi’nin vereceği bir kararla, savcının soruşturma açması konusunda yetkilendirilmesi hallerinde mümkün. BM Güvenlik Konseyi’ndeki daimi üyelerin sahip oldukları veto yetkisi, UCM’ye taraf olmayan -ABD gibi- ülkeler hakkında UCM’de bir soruşturma açılamamasının en temel nedeni. Aslında imkânsız gibi görünen, konsey tarafından yetkilendirme yöntemi Darfur konusunda olumlu sonuçlandı ve konsey Darfur’la ilgili dosyayı UCM’ye taşımaya karar verdi.
SOYKIRIM OLARAK NİTELENEMİYOR
Süreci biraz detaylandırmak gerekirse; Darfur’la ilgili olarak, BM Güvenlik Konseyi, 2004 yılında Sudan’la ilgili bir araştırma komisyonu kurulmasına karar verdi. Kurulan Komisyon’un BM Genel Sekreteri’ne sunduğu raporda sivil halkın korunması ve suçluların cezalandırılması için harekete geçilmesi tavsiye ediliyor ancak kitlesel ölümlerin ve tecavüzlerin sabit olmasına rağmen “soykırım kastı” bulunmaması sebebiyle Darfur’da yaşananların soykırım olarak nitelenemeyeceği belirtiliyor.
Haberin devamını okumak için tıklayın.
