|
|
Helene Hagemann’ın alıntılarla yazdığı ‘Axolotl Roadkill’ adlı romanı Almanya’da uzun süredir tartışılıyor. Romanda alıntının sınırlarını ebebiyatçılarla konuştuk.
|
Şu sıralar Almanya’daki edebiyat çevrelerinde garip ve karışık şeyler oluyor. Karışıklığın nedeni alıntılarla yazdığı Axolotl Roadkill adlı romanını “edebi bir karışım” olarak nitelendiren Helene Hagemann. Henüz 17 yaşında olan Hagemann’ın yaşı sizi yanıltmasın. O bugünlerde Leipzig Kitap Fuarı’nda edebiyat kategorisinde verilecek ödüle ve 20 bin dolara sahip olacak. Edebiyat ödülünü almasına neden olan Axolotl Roadkill romanının tekniği ise “akıllara” olmasa da birçok kişinin kanaatine göre “edebiyata zarar” nitelikte. Roman, edebiyat çevrelerinde alıntı ile çalıntı arasında sıkışıp kaldı.
(Ç)alıntının (ç)alıntısı
Hegemann’ın Axolotl Roadkill adlı romanı daha önce yine başka kitaplardan ödünç alınan -ya da alınan, çalınan- Strobo adlı romandan alıntı. Yani bu durumda Hagemann’ın romanı Axolotl Roadkill, zaten alıntılardan oluşan Strobo’dan alıntılardan oluşuyor. Der Spiegel’in en çok satanlar listesinde ilk beşe giren 17 yaşındaki Hagemann ise kendini çalıyormuş gibi hissetmiyor ve şöyle diyor; “Çünkü ben bütün materyali tamamen farklı ve özgün bir bağlamda birleştirdim. Daha önce ortaya konulduğu şekliyle değil.” Çalıntı suçunu reddeden Hagemann romanını “edebi bir karışım” olarak nitelendiriyor. Bu edebi karışım meselesi kafanızı karıştırmış olabilir. Zira edebiyat çevrelerinin de kafası karışmış durumda. Reality Hunger: A Manifesto/Hakikatin Açlığı: Bir Manifesto adlı kitabın yazarı olan David Shields da, Hagemann’a destek veren isimlerden biri. Zaten o da kitabında kopyala, yapıştır tekniği kullanmış ve T.S. Elliot’la James Joyce gibi yazarları da bu tarz için örnek gösteriyor. İşin açıkçası bu haber üzerinde çalışırken konuştuğumuz yazarlarımızdan bazıları da birçok büyük yazarın çaktırmadan alıntılar yaptığını söyledi. Her şey bir yana Hagemann hadi böyle bir şey yaptı, kitabı da çok sattı peki Leipzig Kitap Fuarı’nın edebiyat kategorisindeki ödülüne nasıl layık görüldü? İşte bu çok önemli bir soru ve sorun sanırız. İşin içinden çıkmak için bu edebi karışım, alıntı ve çalıntı meselesini Avrupa edebiyatını yakından takip eden Türk yayıncı ve yazarlarımızla konuştuk.
» Elif Şafak
Alıntılardan oluşan bir kitap yazma projesi aslında daha evvel de yapılmıştı.
Haberin devamını okumak için tıklayın.