Arap asıllı hareket etmek fiiline ırkçı ideolojiye uygun bir karşılık bulmak gerektiğinde bakın neler önermişler 1934 yılında: bıcıramak, bıngıldamak, çaylamak, çemremek, çirenmek, çırpınmak, davranmak, deprenmek, ırgalanmak, ırganmak, ipinmek, kırmaşmak, kıybıktanmak, kıymındamak, kozgalamak, oynamak, sökünmek, talbınmak, tavranmak, terpenmek, yeltemek, yorımak... Bkz. TDTC Tarama Dergisi, cilt 1, s. 282. Hayrettir ki devinmek henüz yok. Bu fiil yanılmıyorsam ilk 1945 tarihli TDK sözlüğünde arz-ı endam ediyor. Ondan önce de 1944 basımı Derleme Dergisinde kayda geçmiş, Isparta ve Karaman’dan Ordu’ya uzanan bir alanda “kımıldamak” veya “kıvranmak, tepinmek” veya “çabalamak, didinmek” anlamına gelen bir yerel deyim olarak. Türevlerine ve benzerlerine baktığınız zaman esas anlamının “kaşınmak” olduğu anlaşılıyor. Özellikle hayvanın bir şeyden rahatsız olup durduğu yerde didinmesi gibi bir şey. Kaynağı belirsiz bir fiil, diğer Türk dil ve lehçelerinde karşılığı yok. Anadolu bozkırında bir tarihte türeyivermiş belli ki.

Yazının devamını okumak için tıklayın.