Vladimir Putin’in “egemen demokrasi” adını verdiği rejim on yıllık ömrünün en büyük darbesini pazar günü aldı. Rus parlamentosunun alt kanadı Duma için yapılan seçimlerde, Kremlin destekli Birleşik Rusya Partisi on beş puanlık kayba uğradı.
Bu kayıp, Birleşik Rusya’nın iktidardan düşeceği, Duma’daki çoğunluğunu yitireceği ya da Başbakan Putin’in martta yeniden Devlet Başkanı olma planının değişeceği anlamına gelmiyor. Ancak Duma’daki üçte ikilik çoğunluğunu yitirerek, 450 sandalyeden en fazla 238’ini alabilecek gibi görünen iktidar partisine seçmenin yaptığı uyarıyı, Putinizm için “sonun başlangıcı” olarak okumak pek de abartılı olmayacaktır. Uluslararası gözlemcilerin iktidar partisi lehine oy manipülasyonu yönünde ciddi endişe bildirdikleri de düşünülürse, seçim sonuçlarının Putin ve ortağı Devlet Başkanı Medvedev açısından bir güven tazeleme egzersizi sayılamayacağını, aksine ciddi bir meşruiyet krizini haber verdiğini söyleyebiliriz.
Birleşik Rusya’nın “mağluptur bu yolda galip” dedirten seçim galibiyeti, bana Putin’in ve Putinizmin günlerinin, aylarının değil ama yıllarının artık “sayılı” olduğunu düşündürüyor. Öncelikle, partisinin oy kaybının, Putin’in kişisel popülarite kaybından bağımsız olmadığını not etmekte yarar var. Kâh ayı avcısı kâh skorer buz hokeyci kılığında karşımıza çıkan, her fırsatta kameralar önünde soyunan, adının “alfa erkek” ve “çelik tebessüm” gibi klişeler eşliğinde magazinleştirilmesinden memnuniyet duyan Rusya Başbakanı’nın şovmenlik reytingi son aylarda ciddi bir düşüş yaşadı. Geçenlerde bir judo müsabakasında ilk kez yuhalanan Putin’in popülaritesi Ekim 2008’deki anketlerde yüzde 83’tü, Kasım 2011’de ise yüzde 61’e geriledi. Evet, Putin hâlâ partisinden daha popüler ama destek kaybı, oransal olarak partisininkine eşit.
Öte yandan, Duma seçiminin sonuçları, benim bir tür toplumsal histeri haline benzettiğim “Putinomani”nin evriminden çok daha önemli bir şeyi, Rus seçmenin, ülkenin genel gidişatına ve kendi hayatına ilişkin rahatsızlığını nihayet siyasete tahvil etmeye başladığını gösteriyor.
Yazının devamını okumak için tıklayın.