Songül Baş, 17 yıl önce annesi ve erkek kardeşiyle İstanbul’a göçmüş Bingöllü bir aileden geliyor. 34 yaşında ve bir tekstil fabrikasında çalışıyor. 2010 yılının haziran ayında bir gece şiddetli bel ağrısı şikâyetiyle İstanbul Kartal Yavuz Selim Devlet Hastanesi’nin acil servisine gitti. Daha önce de bel fıtığı şikayetleri de olmuştu. Nöbetçi doktor şikâyetin sebebi anlamak için MR’ını çekmek istedi. Baş, üzerindeki metal eşyaları çıkarak makineye girdi. Ama makine hala sinyal veriyordu. Doktor “Üzerinizde hala metal eşya var” diye yeniden uyardı. Tekrar kontrol etti. Hayır, üzerinde hiçbir metal eşya yoktu. Durumdan şüphelenen doktor sinyal veren belindeki bölgeyi tesbit etti ve raporuna şöyle yazdı: Sağ bel bölgesinde yabancı cisim?
Songül Baş, doktorun “Peki bu ne olabilir” diye hayretle sorduğu sorunun cevabını çok iyi biliyordu. Bu hayatının en unutulmaz ve en acı gününden geriye kalmış bir hatıraydı. Ve eğer soruşturma genişletilirse bu küçük metal parça belki de Türkiye’nin ilk savaş suçu davasının en büyük delili olacak.
26 Ağustos 1994 günü Taru...
Tarih: 26 Ağustos 1994. Yer. Bingöl’ün Yayladere İlçesi eski adıyla Taru yeni adıyla Yavuztaş Köyü. Eski bir Ermeni yerleşimi olan Taru, 17 haneli bir Alevi-Kürt köyüdür. Yoksulluktan, devletin ve PKK’nın baskılarından bunalan ailelerin göçüyle köyün nüfusu 17 haneden altı haneye kadar düşmüştür. Büyük çocukları İstanbul’a çalışmaya giden köyün muhtarı Hüseyin Baş (60), eşi Şerife ve küçük çocukları Songül (12) ve Murat’la (10) köyde yaşamaya devam etmektedir. Askerler sözlü olarak köyü boşaltmalarını istemiştir ama buğday ekip hayvancılık yapan köyün son altı hanesi gitmemekte kararlıdır. Arada hem PKK’lıların uğradığı, hem de yakınlardaki karakolun komutanlarının gelip kaldığı politik kimliği olmayan bir köydür Taru. Olay gününden birkaç ay önce köye izne gelen bir er, PKK’lılar tarafından kaçırılmış, konuyla ilgili muhtar Baş’ın ifadesi alınmıştır. Muhtar Baş, askerlerce de sevilen bir isimdir.
Gökyüzünde beliren jetler
Her şeyin değiştiği 26 Ağustos günü acı bir olayla başlar. Günün ilk saatlerinde gece yarısı köyün yakınlarındaki Çalıkağıl Jandarma Karakolu’nu PKK’lılar basar. Baskında 11 asker hayatını kaybeder ve bölgede büyük bir operasyon başlatılır. Taru köyü ise olan bitenden habersiz sessiz ve sıcak bir yaz gününe uyanmıştır. 17.00 suları muhtar Hüseyin Baş, olan bitenden habersiz, yanında oğlu Murat ve iki komşusuyla buğday harmanını makineye atmaktadır. Eşi Şerife Baş, kızı Songül ve komşusuyla birlikte balkondan onları izlemektedir. O sırada büyük bir gürültüyle gökte jetler ve helikopterler belirir.
Bundan sonrasını o gün 17 yaşında olan Songül Baş’tan dinleyelim:
“Çok güzel bir yaz günüydü. O gün harmanımızı makineye veriyorduk. Ben, babam, kardeşim, annem ve bir komşumuz vardı. Harmanı makineye verdik, bitti. Saat 17.00 sularında annem ve bir komşumuzla evimizin balkonun da oturuyorduk. Babam, kardeşim ve komşumuzun iki çocuğu da evimizin bitişiğindeki harmanda oturuyorlardı. Havyalarımız o sırada yoncalıkta otlanıyordu. Aniden çok büyük bir gürültü koptu. Havada sayısını bilemediğim uçaklar, helikopterler geziyordu. Evimizin arka kapısından babamın yanına koşmak istedim. Ama evimizin arka kapısı toz toprak olmuştu. Göz gözü görmüyordu. Evimiz bombalanmış, çöküyordu. Nasıl olduysa kendimi dışarı attım. Annemleri kaybettim, babamları arıyordum. Dışarıda her tarafı bombalıyorlardı. Çok gürültü vardı. Helikopterler vızır vızır dolaşıyordu. Evlerimiz yıkılıyordu, ağaçlar devriliyordu, her yerden taşlar fırlıyordu. O sırada babamları buldum. Yanına koştum babamın kafasından kan akıyordu. Kardeşim yerlerde sürünüyor ama bombalar hala gökte yağmaya devam ediyordu. Babam yaşıyordu. Bana ‘korkmamamı’ söyledi. Babamın yanındayken hiç hissetmeden sanki derin bir uykuya dalmışım. Uyandığımda babam uzağa fırlamış, kanlar içinde yatıyordu. Kardeşimi kaybetmiştim. Hiç yaralı olduğumu hissedemiyordum. Çünkü çok büyük bir gürültü vardı. Korkular içindeydim. Hala bomba sesleri, helikopter sesleri geliyordu. Ama dengem yerindeydi. Babamın yanına koştum. Kafasını kaldırdım bir hırıltı sesi duydum. Sonra hiç hareket etmedi. Babam ölmüştü. Ayakkabıları fırlamıştı, saati bir yana savrulmuştu.
Yazının devamını okumak için tıklayın.
